Elektrikli Araçlarda Kilometre Bazlı Vergi Dönemi Kapıda mı
Elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla azalan akaryakıt vergileri, dünya genelinde kilometre bazlı yeni vergi sistemlerini gündeme getiriyor.
Dünya genelinde elektrikli araçların otomotiv pazarındaki payının hızla artması, devletlerin akaryakıt üzerinden elde ettiği vergi gelirlerinde ciddi bir boşluk yaratma riski taşıyor. Geleneksel içten yanmalı motorlu araçlardan alınan yakıt vergilerinin yerini neyin alacağı, özellikle Avrupa ülkelerinde yoğun bir şekilde tartışılıyor. Ekonomist Éric Pichet, Fransa’da elektrikli araç filosunun yaygınlaşmasıyla birlikte mevcut vergi gelirlerinin 24 milyar eurodan 5 milyar euro seviyelerine gerileyebileceğini öngörüyor.
Kilometre Bazlı Vergilendirme Modelleri
Birçok ülke, yakıt tüketimine dayalı vergi kaybını telafi etmek amacıyla kilometre bazlı ücretlendirme sistemlerini hayata geçirmeye başladı. Yeni Zelanda, 1 Nisan 2024 itibarıyla elektrikli araçları yol kullanım ücreti sistemine dahil ederek, sürücülerin her 1.000 kilometre için sabit bir tutar ödemesini zorunlu kıldı. İzlanda ise 2024 yılında başlattığı uygulamayla araç ağırlığına göre kilometre başına vergi almaya başladı. Birleşik Krallık ise 2028 yılından itibaren benzer bir vergi modelini devreye almayı planlıyor. Bu sistemler, otomobillerin kullanım yoğunluğuna göre vergilendirilmesini esas alıyor.
Türkiye’de ise elektrikli araçlara yönelik benzer bir düzenleme bulunmuyor. Ağustos 2026 verilerine göre trafiğe kayıtlı elektrikli otomobil sayısı 472 bin 157 seviyesine ulaşmış durumda. Türkiye’de elektrikli araçlar halihazırda ÖTV, KDV ve Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) kapsamında vergilendiriliyor. Uzmanlar, kilometre bazlı vergilendirme sistemlerinin hem altyapı hem de kişisel gizlilik tartışmalarını beraberinde getirdiğine dikkat çekiyor. Özellikle GPS takibi gibi yöntemlerin kullanılma ihtimali, veri mahremiyeti konusunda soru işaretleri yaratıyor. Ülke ekonomileri için piyasalar üzerindeki bu yapısal değişim, önümüzdeki yıllarda otomotiv vergi sistemlerinin yeniden şekilleneceğini gösteriyor. Türkiye’de akaryakıt üzerindeki vergi düzenlemeleri ise farklı bir seyir izleyerek, 2027 yılı itibarıyla kademeli artışlarla güncellenmeye devam ediyor.