TZOB Eylül Ayı Raporu Üretici ve Market Arasındaki Uçurumu Ortaya Koydu
TZOB verilerine göre eylül ayında üretici ile market arasındaki en büyük fiyat farkı yüzde 633,4 ile limonda yaşandı. İşte detaylar.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB), eylül ayına dair tarımsal üretim ve piyasa verilerini kamuoyuyla paylaştı. Raporda, üreticiden tüketiciye uzanan tedarik zincirindeki fiyat makasının ne kadar genişlediği çarpıcı rakamlarla gözler önüne serildi. Özellikle bazı temel gıda ürünlerinde görülen fiyat farkları, tarımsal piyasalar üzerindeki baskıyı yeniden gündeme taşıdı.
Limon Fiyatlarında Rekor Fark
Eylül ayı verilerine göre, üretici ve market fiyatları arasındaki en derin uçurum yüzde 633,4 ile limonda kaydedildi. Üreticide 7 lira seviyesinden alıcı bulan limon, market raflarında 51 lira 34 kuruşa kadar yükseldi. Bu durum, ürünün markette üretici fiyatının 7,3 katına satıldığı anlamına geliyor. Benzer şekilde kuru incirde fiyat farkı 4,4 kat, havuçta 4,4 kat, elmada 3,4 kat ve maydanozda 3,3 kat olarak hesaplandı. Uzmanlar, limondaki arz artışına rağmen bu denli yüksek fiyat farkının lojistik ve aracı maliyetlerinden kaynaklandığına dikkat çekiyor.
Girdi Maliyetlerinde Yıllık Artış
TZOB raporu sadece gıda fiyatlarına değil, çiftçinin belini büken girdi maliyetlerine de ışık tutuyor. Eylül ayında gübre fiyatlarında aylık bazda yüzde 9,9’a varan artışlar yaşanırken, yıllık bazda amonyum nitrat gübresindeki yükseliş yüzde 69,2 seviyesine ulaştı. Benzer bir artış trendi mazot fiyatlarında da görülüyor; mazotun yıllık fiyat artışı yüzde 70,7 ile dikkat çekiyor. Yem fiyatlarındaki yıllık yüzde 31,8’lik artış ise hayvancılık sektörünü zorlayan unsurlar arasında yer alıyor.
Raporda ayrıca, kuru incirde TARİŞ’in henüz alım fiyatı açıklamaması nedeniyle üreticilerin mağduriyet yaşadığı ve TMO’nun piyasaya müdahale etmesi beklentisinin sürdüğü ifade edildi. Patlıcan gibi ürünlerde ise mevsim geçişi ve iklimsel koşullar nedeniyle arzın daralması, fiyatları yukarı çeken temel etken olarak öne çıktı.